Firmy rodzinne stały się ważnym filarem gospodarki, odpowiadając za blisko połowę polskiego PKB. W obliczu nieuchronnych zmian pokoleniowych i statystycznie niskiego zainteresowania sukcesorów operacyjnym zarządzaniem, kluczowym wyzwaniem staje się profesjonalizacja struktur własnościowych.

Podczas Impact’26 eksperci z Banku Pekao S.A. oraz International Finance Corporation (IFC) dyskutowali o tym, w jaki sposób fundacje rodzinne mogą stać się swego rodzaju polisą ubezpieczeniową dla majątku i niezbędnym katalizatorem wzrostu prywatnego kapitału.

Agnieszka Dziewicka, Head of Family Office w Banku Pekao S.A. postrzega fundacje rodzinne jako dwuwymiarowe narzędzie, które z jednej strony chroni przed konfliktami wewnętrznymi, a z drugiej otwiera przed firmami nowe perspektywy wzrostu. Dla większości właścicieli priorytetem przy zakładaniu takiej struktury pozostaje ochrona rodziny i dorobku życia przed niepewnością, jaką niesie zmiana warty.

– Fundacje rodzinne są zarówno polisą ubezpieczeniową na wypadek konfliktów w łonie właścicielskim, jak i szansą na rozwój biznesu – opisuje ekspertka, zauważając, że po etapie zabezpieczenia fundacja zaczyna skutecznie regulować ład zarówno w relacjach rodzinnych, jak i w samym biznesie.

Fundacja rodzinna kreuje świadomych właścicieli

Statystyki dotyczące sukcesji w Polsce są dość alarmujące, podobnie jak na świecie – zaledwie 8 proc. dzieci deklaruje chęć kontynuowania biznesowej drogi swoich rodziców. W tej rzeczywistości fundacja rodzinna staje się miejscem, gdzie role są wyraźnie rozgraniczone: na beneficjentów biernych, którzy należą do rodziny i czerpią z fundacji pożytki, oraz aktywnych, biorących udział w decyzjach dotyczących majątku. Według Agnieszki Dziewickiej, kluczowe jest zrozumienie, że instytucja ta nie ma za zadanie na siłę kreować kadry zarządzającej z członków rodziny.

– Zadaniem fundacji rodzinnej nie jest tworzenie menadżerów, tylko świadomych właścicieli – zaznacza, argumentując za całkowitym oddzieleniem roli właścicielskiej od bieżącego zarządzania firmą.

Znaczenie firm rodzinnych

Marcin Wiśniewski, Country Officer IFC w Polsce przypomina, że wkład firm rodzinnych w polski ekosystem gospodarczy jest gigantyczny, niezależnie od tego, czy mowa o małych przedsiębiorstwach, czy o narodowych czempionach. Podmioty te są również często kręgosłupem lokalnych społeczności, mając realny i bezpośredni wpływ na dobrobyt całych regionów. Przedstawiciel IFC, instytucji z grupy Banku Światowego, od 35 lat wspierającej rozwój polskiego sektora prywatnego, uważa, że stabilność tych firm jest warunkiem koniecznym dla zdrowia całej gospodarki.

– Temat profesjonalizacji ich zarządzania jest kluczowy dla rozwoju kapitału prywatnego w Polsce – mówi Marcin Wiśniewski, wskazując na fundacje jako jeden z elementów tej profesjonalizacji.

Ustawa o fundacji rodzinnej weszła w życie w Polsce w maju 2023 roku.

MP

Zapraszamy do obejrzenia całej rozmowy z Agnieszką Dziewicką oraz Marcinem Wiśniewskim.